Competentie ontstaat wanneer iemand ervaart dat inspanning leidt tot ontwikkeling en resultaat.
Binnen INR wordt competentie niet gezien als vast kenmerk van een persoon. Het is een relationele ervaring die afhankelijk is van context.
Wanneer competentie wordt bevestigd:
– Ontstaat initiatief
– Neemt leerbereidheid toe
– Wordt exploratie mogelijk
Wanneer competentie structureel onder druk staat:
– Ontstaat voorzichtigheid
– Neemt vermijding toe
– Wordt bescherming geactiveerd
Belangrijk is dat verlies van competentie vaak wordt geïnterpreteerd als onwil of gebrek aan motivatie, terwijl het in werkelijkheid een logische reactie is op ervaren ineffectiviteit.
Binnen INR is competentie een voorwaarde voor duurzame beweging, niet een resultaat van druk.
Competentie is één van de drie Inner Needs die de basis vormen van het INR Model.
Wanneer competentie onder druk staat:
– Narrative verschuift richting onzekerheid of controle
– Reaction wordt defensief of vermijdend
– Bescherming wordt logisch
Wanneer competentie wordt ondersteund:
– Narrative wordt opener
– Reaction wordt exploratief
– Bescherming neemt af
Competentie is daarmee geen doel van interventie, maar een voorwaarde voor gezonde gedragsdynamiek.